آغازی برای آشنایی با سیستم اعلام و اطفای حریق

فهرست محتوا پنهان

اعلام حریق به مجموعه ای از قطعات الكترونیكی گفته می شود كه وظیفه آن آشكار سازی حریق و اعلام آن از طریق آژیرها و سایر وسایل هشدار دهنده می باشد.

سیستم اعلام حریق در یك ساختمان طراحی می شود تا قبل از گسترش حریق و غیر قابل كنترل شدن آن هشدارهای لازم فراهم شود و سیستم های بعدی نظیر سیستم اطفا حریق فعال شوند و در مرحله اول جان افراد و سپس محافظ اموال گردد.

احتمالاً زمانی که انسان متوجه شد سرعت واکنش به حریق در کنترل آن تأثیر به سزایی دارد جرقه اختراع اولین سیستم‌های اعلام حریق زده شد.


بر طبق آمار، ۸۰ % از حریق های خانگی كه در كشور آمریكا رخ داده است که فاقد سیستم اعلام حریق بودند و مطابق همین آمار ۲۹ % در آشپزخانه، ۱۳ % در اطاق خواب و ۷ % در اطاق نشیمن ساختمان های مسكونی حریق رخ داده است و علت اكثر حریق ها بر اثر بازی كودكان با كبریت و مواد آتش زا بوده است.

چنانچه سیستم اعلام حریق بر اساس استانداردهای NFPA72 آمریكا و یا BS5839 انگلستان طراحی و اجراء و نگهداری گردد، پاسخ درست و كارآمدی از سیستم اعلام حریق دریافت خواهیم كرد.

اعلام و اطفای حریق Fire Alarm System

اعلام حریق چیست و چطور از جان و اموال ما حفاظت می كند؟

اجزاء سیستم اعلام حریق چیست و چطور در طراحی ها از آن ها استفاده می كنیم؟

كدام مكان ها نیاز بــــه سیستم اعلام حریق دارند و چطور قیمت سیستم اعلام حریق تعیین می شود؟

در چه مكان هایی بایستی سیستم اعلام و اطفای حریق نصب شود؟

بر اساس مبحث چهار مقررات ملی نه گانه ساختمان ، ساختمان هایی كه باید به سیستم اعلام حریق مجهز شوند به قرار زیر هستند:

  • ۱-ساختمان های مسكونی
  • ۲- ساختمان های آموزشی و تربیتی
  • ۳- ساختمان های درمانی و مراقبتی
  • ۴- ساختمان های تجمعی
  • ۵- ساختمان های اداری و حرفه ای
  • ۶- ساختمان های كسبی و تجاری
  • ۷- ساختمان های صنعتی
  • ۸- انبارها
  • ۹- مكان های مخاطره آمیز.

قبل از طراحی اعلام حریق به سؤالات زیر پاسخ دهید:

  • در چه مكان هایی بایستی سیستم اعلام حریق نصب شود؟
  • سطح هوشیاری و مشخصات افراد مستقر در آن مكان چگونه است؟
  • در مكان های تحت پوشش از چه موادی و وسایلی استفاده شده است؟
مشاوره تلفنی

زون چیست؟ Zone

زون به معنی قسمت، قسمت بندی یا بخش بندی می باشد.

برای این كه بتوانیم محل حریق را در سریع ترین زمان تشخیص دهیم، بایستی ساختمان تحت پوشش را به قسمت های مختلف تقسیم كنیم.

بطور مثال: اگر در یك ساختمان ۸ طبقه هر طبقه را به یك زون اختصاص دهیم، وقتی خطری یا خرابی در یک زون مثلاً زون پنجم پیش آید، به سادگی متوجه می شویم اتفاق در طبقه پنجم كه قبلاً این شماره زون را به آن طبقه اختصاص داده ایم، رخ داده است.

تاریخچه سیستم‌های اعلام و اطفای حریق

  سیستم های اعلام حریق اولیه چگونه حریق را اعلام می‌کردند؟

 در ابتدا اعلام حریق به صورت کاملاً دستی انجام می‌شد؛ اما دستی بودن سیستم باعث می‌شد نشانی دقیقی به آتش‌ نشانی مخابره نشود. زنگ‌های کلیسا یا سوت بخار کارخانه ازجمله مواردی بودند که برای آدرس‌دهی حریق از آن استفاده می‌شد اما خیلی از اوقات مأموران آتش‌ نشانی به‌واسطه این سیستم اعلام حریق به نشانی اشتباهی می‌رفتند و تا زمان پیدا کردن محل حریق، زمان زیادی صرف می شد .

در اواسط قرن نوزده بود که در شهر نیویورک برای اولین بار، اعلام حریق از طریق خطوط تلگراف انجام شد. این سیستم اعلام حریق، اشتباهات در آدرس‌دهی را به حداقل رساند و متعاقباً سرعت و کیفیت رسیدگی به سوانح را بهبود قابل توجهی بخشید.

البته در این مطلب قصد نداریم به تاریخچه اختراع سیستم اعلام حریق بپردازیم صرفاً جهت یک آشنایی اولیه، در مورد پیدایش آن صحبت کردیم.

سیستم اعلام حریق همان‌طور که از نامش پیداست، مجموعه‌ای از اجزای متصل به یکدیگر است که از راه‌های مختلف شرایط اضطراری را تشخیص می‌دهد و به‌واسطه تجهیزات شنیداری و دیداری این خطر را به افراد مختلف اعلام می‌کند. سه نشانه بارز حریق ، آتش ، دود و حرارت میباشد .این‌ها هر سه می‌توانند باعث هوشیاری و به کار افتادن سیستم اعلام حریق شود.

 دسته بندی سیستم‌های اعلام و اطفای حریق

سیستم‌های اعلام حریق از جهات مختلف دسته‌بندی می‌شوند. این دسته‌بندی می‌تواند بر اساس هدفی که برای آن در نظر گرفته شده‌اند (اهداف حفاظتی)، نحوه‌ی اطلاع رسانی و یا مکانیزم عملکرد سیستم‌ها باشد.

معمولاً دو هدف مشخص برای سیستم‌های اعلام حریق در نظر گرفته می‌شود:

  1. حفاظت از جان اشخاص
  2. حفاظت از اموال
سیستم اعلام حریق

 حتما بخوانید: سیستم اعلام حریق زتا Zeta

البته اغلب سیستم‌های اعلام حریق هر دوی این اهداف را تا حدود زیادی تأمین می‌کنند. محافظت در برابر آتش با هدف در نظر گرفتن کمترین میزان خسارات مالی و جانی توسط ضوابط ساخت و ساز ساختمان‌ها و سایر شرکت‌های ذیربط محاسبه می‌گردد،

دسته‌بندی دیگری که در این زمینه وجود دارد نحوه‌ی اطلاع‌رسانی سیستم اعلام حریق است. این سیستم‌ها به دو روش انفرادی و مرکزی، اطلاع رسانی را انجام می‌دهند؛ اما این سیستم‌ها چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

سیستم اعلام حریق مرکزی

در این سیستم، حریق از همان لحظات اولیه تشخیص داده می‌شود و به ساکنین و آتش‌ نشانی اطلاع داده می‌شود. در سیستم اعلام حریق مرکزی، سیستم اصلی در محلی دور از دسترس نصب می‌گردد اما اجزای مختلف آن، شامل آشکارسازها و شاسی‌ها در نقاط مختلف ساختمان نصب می‌شوند. اطلاعات توسط این اجزا دریافت شده و به کنترل پنل مرکزی فرستاده می‌شود تا فرایند اطلاع رسانی حریق به ساکنین انجام گردد.

اعلام حریق سنس

سیستم اعلام حریق انفرادی

در سیستم اعلام حریق انفرادی، به محض اینکه وقوع حریق احساس شود در همان محل به وسیله‌ی صدای آژیر و چراغ‌های چشمک‌زن، وقوع حریق به افراد حاضر در محل اطلاع رسانی می‌گردد.

سیستم اعلام حریق

انواع سیستم اعلام حریق

سیستم‌های اعلام حریق دستی و اتوماتیک

 تفاوت سیستم های اعلام حریق اتوماتیک با دستی در نحوه تشخیص حریق توسط آنهاست .در سیستم دستی اعلام حریق به وسیله‌ی شاسی انجام می‌شود و فشار این کلید وابسته به حضور انسان در آن فضاست . درواقع سیستم دستی برای فضاهایی است که معمولاً افراد در آن حضور دارند. سیستم اعلام حریق دستی برای فضاهایی که ممکن است مدت‌های طولانی افراد در آن حضور نداشته باشند کاربرد ندارد.

شستی-اعلام-حریق
شستی-اعلام-حریق

در مقابل سیستم اتوماتیک نسبت به علائم حریق حساس است و با تشخیص این علائم، از راه‌های مختلف مانند آژیرهای خطر، تماس خودکار با آتش‌ نشانی ، باز کردن درهای خروج اضطراری که در حالت عادی قفل هستند و مواردی از این قبیل حریق را اطلاع رسانی می‌کند و در کنترل آن نقش تعیین‌کننده ای دارد.

بررسی سیستم اعلام حریق اتوماتیک  نسبت به سیستم دستی، وابستگی چندانی به تشخیص انسان ندارد.

 سیستم‌های اتوماتیک به دو دسته Conventional یا متعارف و Addressable یا آدرس پذیر تقسیم می‌شوند.

حتما بخوانید: راهنمای کامل اعلام حریق پرلا

سیستم اعلام حریق متعارف یا Conventional

 سیستم‌های اعلام حریق متعارف از سال‌های دور مورد استفاده قرار می‌گرفتند و حتی هم‌اکنون نیز در برخی فضاها به کار گرفته می‌شوند. در این سیستم‌ها انواع شاسی و آشکارسازهای مختلف که در مناطق متفاوت ساختمان قرار گرفته‌اند، مختص آن منطقه مشخص هستند.  این اجزا به صورت شعاعی یا شاخه‌ای به کنترل پنل مرکزی متصل شده‌اند. هر یک از مدارها که فعال شود و گزارش حریق را به تابلوی مرکزی منتقل کند می‌توان تشخیص داد کدام منطقه دچار حریق شده است. به عبارت دیگر تنها منطقه حریق، به صورت حدودی در این سیستم قابل تشخیص است اما نقطه دقیق آن را نمی‌توان بدون حضور در محل و از روی نشانه‌های سیستم تشخیص داد.

 به طور خلاصه در سیستم اعلام حریق متعارف، اجزای مختلف شامل شاسی‌ها و دتکتورها همگی به طور موازی با يك جفت سيم متصل مي‌شوند و در حالت عادی همه اجزا در وضعیت نرمال قرار دارند. در صورتی که وضعیت یکی از اجزا به حالت آلارم تغییر کند جریان در سیستم افزایش پیدا کرده و سیستم مرکزی با توجه به این افزایش جریان تشخیص می‌دهد که به حالت آلارم تغییر وضعیت دهد. در صورت بروز حریق نیز، علاوه بر روشن شدن لامپ‌های منطقه آتش سوزی، آژیرهای کنترل پنل مرکزی نیز به صدا درمی‌آیند.

سیستم اعلام حریق آریاک

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر یا  Addressable

در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر همان‌طور که از نامش پیداست، به هر یک از آشکارسازها یا دتکتورها و شاسی‌ها آدرس مشخص و منحصر به فردی اختصاص پیدا می‌کند. به همین دلیل هنگامی که حریق اتفاق می‌افتد پنل مرکزی به طور دقیق می‌تواند تشخیص دهد که حریق در کدام نقطه اتفاق افتاده است. همین شناسایی و تعیین دقیق محل وقوع حریق نقش تعیین ‌کننده‌ای در سرعت رسیدگی و کنترل آن دارد. از آنجا که هر مدار در سیستم آدرس پذیر، نشانی مشخص خودش را دارد، موضوع منطقه بندی در آن به اندازه سیستم متعارف اهمیت پیدا نمی‌کند. اما در نظر گرفتن حلقه تشخيص بر مبنای مناطق مختلف می‌تواند به کشف محل وقوع، سرعت بيشتري دهد.

 به این ترتیب اگرچه مناطق مشخصی در این سیستم تعریف نمی‌شود اما به صورت مجازی حلقه‌هایی برای تعیین منطقه حریق گسترده می‌شود.

 سیستم‌های اعلام حریق آدرس پذیر نسبت به سیستم‌های متعارف جدیدتر هستند و هم در زمینه کشف حریق و هم اطلاع رسانی پس از آن، سریع‌تر و دقیق‌تر از سیستم متعارف عمل می‌کنند.

سیستم اعلام حریق زتا

نکته مشترکی که در هر دو سیستم قبلی که بررسی کردیم وجود دارد، نحوه عملکرد رله گونه آشکارسازهاست. درحالی‌که مبنای عملکرد سیستم هوشمند، استفاده از ریزپردازنده در آشکارسازها و کنترل پنل مرکزی و راهبری نرم‌افزاری است.

یکی از ویژگی‌های سیستم‌های اعلام حریق متعارف و آدرس پذیر این است که تنها در حالت‌های هشدار یا عدم هشدار قرار دارند؛ به عبارت دیگر یک وضعیت صفر و یکی در آن‌ها جریان دارد درحالی‌که سیستم‌های هوشمند طوری برنامه‌ریزی می‌شوند که دتکتورها به طور دائم فعال هستند و به سیگنال‌های ارسالی از سوی کنترل پنل مرکزی پاسخ می‌دهند.

نحوه اتصال در سیستم‌های هوشمند شبیه به سیستم‌های آدرس پذیر است و حلقه‌هایی در آن تعریف می‌شوند که در این حلقه‌ها به طور یکپارچه می‌توان فضایی به متراژ ۱۰ هزار مترمربع را تحت پوشش قرار داد.

سیستم اعلام حریق هوشمند

در سیستم اعلام حریق هوشمند هر یک از دتکتورها، ریزپردازنده دارند و این ریزپردازنده‌ها از طریق کنترل پنل تنظیم می‌شوند تا به طور پیوسته شرایط محیطی را از نظر دود و گرما  بسنجند و اطلاعات آن را به تابلوی کنترل مرکزی ارسال کنند. درواقع در یک سیستم اعلام حریق هوشمند دتکتورها،  به‌خودی‌خود تشخیصی از وضعیت ندارند بلکه اطلاعات را به تابلو مرکزی منتقل کرده و پس از پردازش این اطلاعات و مقایسه آن‌ها با داده‌های قبلی تشخیص می‌دهد که وضعیت ، عادی یا غیرعادی است. 

مزایای سیستم اعلام حریق هوشمند

سیستم‌های اعلام حریق هوشمند نسبت به سایر سیستم‌های اعلام حریق مزایای متعددی دارند که موارد زیر بخشی از این مزایا به شمار می‌روند:

  • امکان اتصال به رایانه و کنترل نرم افزاری
  • امکان تعریف و تنظیم میزان حساسیت مشخص برای هر یک از حسگرها به طور جداگانه
  • برخورداری از سیستم هشدار چندمرحله‌ای که قبل از هشدار اصلی یک پیش هشدار نیز اعلام می‌شود
  • قابلیت اتصال سیستم به سایر سیستم‌های امنیتی و حفاظتی ساختمان از طریق هماهنگی نرم افزاری
  • سرعت در تشخیص و اعلام و متعاقباً بهبود پروسه مربوط به کنترل حریق
اعلام حریق هوشمند

حتما بخوانید:جزوه طراحی سیستم های اعلام حریق + pdf

سیستم اعلام حریق بی سیم Wireless Fire Alarm

اجزای سیستم اعلام حریق

اجزای سیستم اعلام حریق دسته‌بندی‌های مختلفی دارند که به شرح زیر است:

  • مركز کنترل اعلام حریق
  • دتكتورهای اعلام حریق یا تجهیزات تشخیص حریق
  • شاسی
  • آژیر یا تجهیزات تشخیص حریق (چراغ های چشمک زن)
  • باطری
  • ایزولاتور اعلام حریق

مرکز کنترل اعلام حریق Fire Alarm Control Panel

پنل مرکز کنترل اعلام حریق دستگاهی است كه تمامی اجزای سیستم اعلام حریق به آن متصل گردیده و دائماً در حال آنالیز تجهیزات می باشد و در صورت بروز حریق یا خرابی با فعال نمودن آژیرها و سایر هشدار دهنده ها وقوع حریق یا خرابی را اعلام می كند.

هر پنل اعلام حریق ۲ خروجی آژیر و چند خروجی زون دارد. بستگی به وسعت و اهمیت محل مورد حفاظت از ۲ الی ۴۸ زون انتخاب می كنیم.

پنل مرکز کنترل اعلام حریق وضعیت FIRE را با چراغ قرمز و وضعیت FAULT را با چراغ زرد و وضعیت نرمال سیستم را با چراغ سبز نشان می دهد.

همچنین پنل اعلام حریق باید دارای باطری و شارژر باشد تا در زمان قطع برق سیستم به كار خود ادامه دهد.

پنل اعلام حریق

دتكتور اعلام حریق

پس از انتخاب نوع سیستم آدرس پذیر یا متعارف بایستی نوع دتكتور را مد نظر قرار دهیم و بایستی بدانیم چه نوع دتكتوری برای محل مورد نظر مناسب و قابل نصب می باشد . دتکتور دودی ؟ دتکتور حرارتی ؟ دتکتور شعله ای ؟ دتکتور گازی ؟

چرا نوع دتكتور در سیستم اعلام حریق مهم است؟

در هر وقوع حریق، سرعت اعلام بستگی به نوع دتكتور نصب شده در آن محل دارد. در هنگام حریق بایستی نزدیك ترین دتكتور به محل وقوع حریق فعال شود و پنل سیگنال حریق را دریافت و آژیرها به صدا در آیند. اگر طراحی سیستم اعلام حریق صحیح و اصولی نباشد و نزدیك ترین دتكتور فعال نشود و دتكتورهای بعدی فعال شوند، زمان كشف حریق طولانی گشته  و آتش شعله ور میگردد و در نتیجه خسارت بیشتر وارد میشود.

عموماً نوع اجناس و مواد مورد استفاده در محل نصب اعلام حریق نوع دتكتـــــور را مشخص می كند.

اگر مواد به سرعت شعله ور گردند و دود حاصل از آن كم باشد، بایستی از دتكتورهای حرارتی استفاده كنیم و دتكتورهای دودی گزینه مناسبی نیست و نمی توانند عكس العمل خوبی از خود نشان دهند و اگر مواد سریع شعله ور نگردند و دود حاصل از حریق مواد زیاد باشد، از دتكتورهای دودی استفاده می شود. اغلب مواد و اجناس مـورد استفاده در محل های غیر صنعتی سریع شعله ور نمی شوند و دتكتورهای دودی انتخاب مناسب برای این مكان ها می باشد.

دتكتورهای دودی اعلام حریق Smoke Detector

دتكتورهای دودی از رایج ترین انواع آشكار سازهای اعلام حریق هستند كه خود به چهار نوع زیر تقسیم می شوند:

  1. یونیزاسیون Ionization Smoke Detector
  2. دتكتور دودی اپتیكال Photo Electric Smoke Detector
  3. بیم دتكتور Beam Detector
  4. استنشاقی یا مكشی Aspirating Smoke Detector

دتكتورهای دودی نسبت به دتكتورهای حرارتی سریع تر عمل می كنند و نبایستی دتكتورهای دودی را در معرض دریچه های جریان هوا قرار داد زیرا جابجایی هوا تأثیر منفی بر عملكرد دتكتور دودی می گذارد.

دتكتورهای دودی اعلام حریق را می توان در مكان هایی كه دود و آلودگی عادی داشته باشند نظیر اطاق خواب، اطاق بستری، كلیسا، مسجد، راهروها، مراكز كامپیوتر و مخابرات، اطاق كنفرانس، فروشگاه، اطاق برق، كتابخانه، چاه آسانسور، استودیو ضبط و عكاس خانه، مدارس، راه پله ها، انبارها، اطاق رادیولوژی، دفاتـــــر كار، هتل ها، بیمارستان ها و … استفاده كرد و در مكان های با دود زیاد و رطوبت بالا مثل آشپزخانه و پاركینگ نبایستی استفاده كرد.

۱) دتكتور دودی یونیزاسیون Ionization Smoke Detector

چون در این مدل دتكتور از عنصر رادیواكتیو برای تشخیص دود ناشی از حریق استفاده می شود و از نظر نصب، حمل و نقل و انبارداری نكات ایمنی بالایی دارد، چند سالی هست كه از خط تولید كارخانه ها خارج شده و از آن كمتر استفاده می شود. بـــه همین دلیل، از توضیح آن صرف نظر می كنیم.

۲) دتكتور دودی اپتیكال Photo Electric Smoke Detector

دتكتورهای دودی اپتیكال یا آشكار ساز نوری از دو بخش منبع نوری و سلول حساس به نور تشكیل شده است.
هنگامی كه دود حاصل از حریق وارد محفظه دتكتور می شود، باعث شكست نور تولید شده توسط منبع نور گردیده و نور به سنسور حساس به نور برخورد می كند. و این امر باعث تحریك سلول شده و در نتیجه سیگنال هشدار را بـــه كنترل پنل اعلام حریق ارسال می كند. محفظه داخل دتكتور دارای پیچ و خم می باشد تا از ورود نور اضافه به داخل آن جلوگیری كند و به هیچ عنوان نور از دیوارها منعكس نشود و باعث می شود حساسیت كمتری نسبت به گرد و غبار و بخار آب داشته باشد و اگر هم نوری از خارج وارد محفظه دتكتور شود، بر عملكرد آن مؤثر نمی باشد و فقط دود از آن وارد و خارج می شود و با وارد شدن مقدار كمی دود انكسار دود به وجود آمده و سنسور دود را كشف می كند. این نوع دتكتور قابلیت كشف اكثر دودها را دارا می باشد و همچنین می تواند گازهای معلق در هوا را نیز تشخیص دهد. دتكتور دودی اپتیكال در ارتفاع بین ۲٫۵ الی ۱۱ متر قابلیت نصب دارد.

دتکتور دودی اعلام حریق
۳) بیم دتكتور یا آشكار ساز دودی خطی Beam Detector

در این مدل دتكتورهای دودی از امواج مادون قرمز استفاده می شود و شامل یك فرستنده امواج و یك گیرنده امواج می باشد.

این دو تجهیز روبروی هم و در دو سمت سالن نصب می شوند.

امواج مادون قرمز از دستگاه فرستنده ارسال و توسط گیرنده دریافت می شود و هر گاه بین این امواج مانعی قرار گیرد (مانند دود) و امواج قطع شود، سیستم در وضعیت آلارم قرار می گیرد.

در نوع دیگر از بیم دتكتور قسمت فرستنده و گیرنده هر دو در یك تجهیز قرار دارند و از یك انعكاس دهنده یا آینه (Reflector) برای طرف مقابل استفاده می شود. وقتی امواج ارسالی به رفلكتور برخورد كرد و مجدد به ارسال كننده برگشت داده شد، وضعیت نرمال می باشد و اگر دود مابین بیم دتكتور و رفلكتور قرار گیرد مقدار امواج كم شده و یا قطع می گردد و سیستم در وضعیت Fire قرار می گیرد.

 بیم دتكتور های اعلام حریق عرض ۱۴ متر و طول ۱۰ الی ۱۰۰ متر را تحت پوشش قرار می دهند. بیم دتكتور با ولتاژ ۲۴ ولت DC كار می كند و حداكثر در ارتفاع ۲۵ متر قابل نصب می باشد و بایستی از سقف ۳۰ الی ۶۰ سانتی متر پایین تر نصب شود. عموماً از بیم دتكتور برای فضاهای بزرگ مثل سالن سینما یا تئاتر، سالن های كنفرانس، مسجدها، سوله ها، كارخانه ها و … استفاده می شود.

بیم دتکتور

 

دتكتور دودی كانالی Duct Detector

در اماكن بزرگ كه از سیستم تهویه مطبوع استفاده می شود، همواره این خطر وجود دارد كه دود توسط سیستم تهویه هوا به نقاط دیگر ساختمان سرایت كند. به همین منظور از داكت دتكتور استفاده می شود.

داكت دتكتور دودی از نظر كاركرد هیچ تفاوتی با سایر دتكتورهای دودی نقطه ای ندارد و فقط درون محفظه ای یك دتكتور دودی قرار می گیرد كه از طریق یك لوله هوای داخل كانال تهویه مطبوع وارد محفظه می شود و توسط دتكتور آنالیز می گردد و از لوله دیگر خارج می شود. داكت دتكتور روی بدنه كانال هواساز نصب می گردد و لوله های ورودی و خروجی آن داخل كانال قرار می گیرند. حال اگر دود وارد كانال هواساز شود، دتكتور فعال شده و از طریق كنترل پنل به دمپرها فرمان بسته شدن را می دهد تا دود به سایر نقاط سرایت نكند.

داکت دتکتور دتکتور کانالی

 

۴) دتكتور دودی مكشی (استنشاقی) Air Sampling

این مدل از تجهیزات اعلام حریق بر اساس نمونه گیری از هوای محیط مورد نظر و آنالیز آن توسط پنل مخصوص خود وجود دود حاصل از حریق احتمالی را تشخیص می دهد. مكان مورد نیاز به سیستم اعلام حریق را توسط لوله های مخصوص در سقف مجهز می نمائیم و همانند استاندارد دتكتورهای دودی، نقطه ای از نظر فاصله آن ها، منافذی را روی لوله ایجاد می نمائیم و لوله را به پنل مخصوص این سیستم وصل می كنیم.

یك هواكش كوچك، هوای محیط را از داخل منافذ داخل لوله مكش می نماید و پس از عبور از صافی وارد پنل شده و پس از آنالیز، چنانچه هوای محیط آلوده به دود باشد، پنل به وضعیت هشدار می رود.

در محل هایی كه دارای سیستم تهویه مطبوع و هواساز هستند، می توانیم به جای لوله كشی، نمونه گیری را از طریق هوای برگشتی هوا ساز انجام دهیم.

ایر سمپلینگ حساسیت و سرعت بسیار بالایی دارد و قیمت آن نسبت به سایر تجهیزات اعلام حریق گران می باشد و عموماً در فضاهایی كه آلودگی كم و محیط تمیز دارند و تجهیزات گران قیمت و حساس مثل اطاق های سرور، استفاده می شوند.

دتکتور مکشی اعلام حریق
دتكتور حرارتی اعلام حریق Heat Detector

دتكتورهای حرارتی عموماً در فضاهایی كه حریق حاصل از سوختن اجسام دود تولید نمی كند و بیشتر باعث ایجاد توده هوای گرم می شود، استفاده می گردد.  كاربرد آن اغلب در فضاهایی مثل آشپزخانه، موتورخانه، پاركینگ و اماكنی كه در آن ها امكان استفاده از آشكارسازهای دودی به دلیل وجود انواع بخار و دود حاصل از ساز و كار طبیعی تجهیزات یا فعالیت ها وجود دارد.

دتكتورهای حرارتی در دو نوع افزایشی و ثابت تولید می شوند.

  • دتكتور حرارتی افزایشی Rate of Rise Heat Detector – RoR

این گونه دتكتورهای حرارتی بر اساس سرعت افزایش دما تحریك می شوند. بنابر این دو عامل افزایش دما و مدت زمان در عملكرد آشكارساز مؤثر است.

یعنی مطابق استاندارد، چنانچه دمای محیط ظرف یك دقیقه ۸٫۴ درجه افزایش یابد، دتكتور به وضعیت آلارم می رود.

بنابر این، این گونه دتكتورها برای مكان هایی كه افزایش ناگهانی دما دارند، مناسب نیستند مثل آشپزخانه های صنعتی.

  • دتكتور حرارتی ثابت Fixed Temperature Heat Detector – Fix

این دتكتورهای حرارتی در دمای از پیش تعیین شده و ثابت (مثلاً ۶۰ درجه سانتی گراد) عمل می كنند. یعنی با رسیدن دمای محیط اطراف دتكتور به این درجه گرما، دتكتور فعال می شود.

همچنین در نمونه های جدیدتر دتكتــــــور حرارتی از هر دو تكنولوژی Fix و RoR استفاده می گردد كه در صورت تشخیص زودتر هر یك از سنسورها، سیستم در وضعیت آلارم قرار گیرد.

دتکتور حرارتی اعلام حریق

 

دتكتور دودی و حرارتی مركب Multi Sensor Detector

دتكتورهای تركیبی دودی و حرارتی از هر دو سنسور دود و حرارت برای تشخیص وقوع حریق استفاده می كنند و در مواردی استفاده می شوند كه پیش بینی وقوع حریق دشوار و یا احتمال هر دو نوع حریق دودزا و حرارت زا وجود داشته باشد. مثلاً آشپزخانه متصل به هال با وسعت كم مانند هتل ها.

سنسور دود و حرارت وابسته به هم هستند و توسط یك میكروپروسسور كنترل می شوند. در صورت افزایش كند دما حتی زمانی كه به دماهای بالا نیز برسد، به تنهایی برای اعلام وضعیت حریق كافی نیست و بایستی دود نیز توسط حسگر تشخیص داده شود و یا این كه دما ظرف ۲۰ ثانیه به صورت ناگهانی افزایش یابد.

دتكتور حرارتی خطی یا كابلی Linear Heat Detector

این نوع دتكتور حرارتی از دو رشته سیم به هم تابیده تشكیل شده كه یكی با عایق پلیمری حساس به گرما پوشانده شده است و با توجه به نوع جنس و قطر و مقاومت از ۸۰ الی ۲۶۰ درجه سلسیوس عمل می كند.

با توجه به ساختار آن در اماكن باز و وسیع مانند كارخانجات، محوطه های صنعتی، خطوط انتقال سیال، تونل ها، انبـارهای بزرگ سرپوشیده و باز، ایستگاه های قطار، مترو و نظایر آن استفاده می گردد.

کتکتور خطی یا کابلی

 

دتكتور شعله ای اعلام حریق Flame Detector

این نوع از دتكتورها در واقع نوعی آشكارساز نوری با توانایی تشخیص اشعه مادون قرمز (IR) و ماورای بنفش (UV) موجود در شعله آتش می باشند.

به محض به وجود آمدن شعله آتش، حسگر دتكتور شعله ای در یك میلیونیم ثانیه تغییرات را حس كرده و موجب وضعیت آلارم می شود. با وجود ایجاد تایمر تأخیر حدود ۲ ثانیه از سوی تولید كنندگان، هنوز این دتكتور از دتكتورهای حرارتی و دودی سریع تر است. این دتكتور مناسب برای اماكن وسیع و باز و یا سقف بلند مانند انبارها، آشیانه هواپیما و محوطه های باز صنعتی هستند و مناسب برای موادی هستند كـــــه شعله آتش زودتر از دود و حرارت ظاهر می شود مانند انواع سوخت های نفتی.

با توجه به این كه در محیط های باز یا نیمه باز حركت هوا و باد مانع از استفاده از دتكتورهای دودی و حرارتی می باشد، دتكتورهای شعله ای ماورای بنفش برای این فضاها مناسب هستند.

دتکتور شعله

 

سه مدل دتكتور شعله ای اعلام حریق وجود دارد:
  • مادون قرمز (IR)
  • ماورای بنفش (UV)
  • دتكتور شعله ای تركیبی (IR/UV)
دتكتور شعله ای مادون قرمز IR Flame Detector

این مدل دتكتور شعله ای امواج مادون قرمز از شعله آتش را تشخیص می دهد و سرعت واكنش زیاد دارد و در مقابل اشعه خورشید، قوس های الكتریكی، جوشكاری، روشنایی، اشعه ایكس حساس نیستنـــــد و در مقابل گرد و غبار و آلودگی مقاوم هستند و قابل استفاده فقط در محیط های داخلی هستند.

دتكتورهای شعله ای ماوراء بنفش UV Flame Detector

این مدل از دتكتورهای شعله ای امواج ماوراء بنفش از شعله آتش را تشخیص می دهند و اگر دامنه حساسیت دتكتور رعایت شود، می توان آن ها را هم در فضاهای داخلی و هم فضاهای خارجی استفاده كرد.

سرعت عمل بالایی در مقابل شعله های آتش حاصل از مواد هیدروكربنی و هیدروژنی دارد ولی در مقابل قوس های الكتریكی ناشی از جوشكاری و اشعه ایكس حساس می باشند و از معایب این مدل دتكتور می باشد.

دتكتور شعله ای مركب مادون قرمز و ماوراء بنفش IR/UV Flame Detector

این مدل دتكتور از دو سنسور ماوراء بنفش و مادون قرمز همزمان استفاده می كند و توسط یك پردازنده اطلاعات، سنسورها را پردازش و از بروز خطا جلوگیری می كند. این دتكتورها سرعت بسیار زیاد دارند و در مقابل اشعه خورشید، قوس الكتریكی و اشعه ایكس حساس نیستند.

شاسی اعلام حریق Break Glass Manual Call Point – MCP

شاسی اعلام حریق یكی از اجزاء مهم در سیستم اعلام حریق می باشد كه با نام هایی همانند پوش باتون یا شستی اعلام حریق خوانده می شود. توسط شاسی اعلام حریق می توان وقوع حریق را توسط افراد حاضر در محل كه به وجود حریق پی می برند، به صورت دستی با شكستن شیشه شاسی و یا فشردن طلق آن و ارسال سیگنال هشدار به مركز اعلام حریق ارسال كنیم.

شاسی اعلام حریق

 

اغلب شاسی اعلام حریق دارای یك LED می باشد كه هنگام هشدار روشن می شود.
برای تعویض شیشه شكسته یا ریست كردن طلق شاسی اعلام حریق معمولاً یك كلید یا آچار مخصوص وجود دارد تا تعویض و یا ریست كردن شاسی توسط افراد متخصص انجام گردد. همچنین كلید برای تست شاسی اعلام حریق بدون این كه نیاز به شكستن شیشه و یا فشردن طلق آن به عقب باشد، استفاده می شود.

محل نصب شاسی باید كاملاً قابل رؤیت باشد و نزدیك درب های خروجی و مسیرهای فرار باشند .
همچنین راه پله ها می باشد و نبایستی آن ها را در محل های كثیف و آشپزخانه نصب كرد و با توجه به مكان مورد استفاده، شستی ها ممكن است ضد آب، ضد انفجار باشند.

آژیر اعلام حریق Fire Alarm Sounder

آژیرها و زنگ ها به عنوان تجهیزات هشدار دهنده صوتی و شنیداری هستند كه توسط آن وقوع حریق به تمامی افراد حاضر در محل و پرسنل آتش نشانی خبر داده می شود.

آژیر اعلام حریق بایستی در راه پله ها، انباری ها و تمام محل های تحت حفاظت شنیده شود. حداقل در هر زون یك آژیر وجود داشته باشد و استفاده از تعداد آژیر و یا زنگ كم صدا بهتر از كاربرد تعداد كمی زنگ یا آژیر پرصدا است.

آژیر اعلام حریق

 

صدای آژیر اعلام حریق بایستی متفاوت از سایر آژیرها از قبیل آژیر ساعت ناهار و یا آژیر دزدگیر باشد. حداقل صدای آژیر بایستی ۶۵ دسی بل (db) باشد.
با توجه به نوع كاربری محل نصب سیستم اعلام حریق از نظر سر و صدا و یا مسكونی یا صنعتی، آموزشی و چگونگی حضور پرسنل از نظر مراقبت طراحی می گردد.

در سیستم اعلام حریق متعارف، آژیرها در مدار مستقل استفاده می شوند ولی در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر، آژیرها در لوپ یا حلقه در كنار دتكتورها و شاسی ها قرار می گیرند و در صورت وقوع حریق، سیگنال توسط پنل اعلام حریق ارسال و آژیر فعال می گردد.

چراغ چشمک زن (Flasher)  یکی از قسمت های تشکیل دهنده سیستم اعلام حریق است. ساختار فلاشر با نور ثابت یا چشمک زن و یا به صورت ثابت یا گردان است و معمولا قرمز رنگ می باشد.

فلاشرها در دو محل نصب می شوند:

  • پاگردها، راهرو ها و راه پله ها
  • بالای سر درب واحدها و اتاق ها

چراغ چشمک زن سیستم اعلام حریق

چراغ های چشمک زنی که در راهرو ها و راه پله ها نصب میشود، در موازات آژیر ها قرار میگیرند و همزمان با آنها به کار می افتند که به آنها Strobe Light گفته می شود. نور این چراغ های چشمک زن برای افراد ناشنوا بسیار کارآمد است و به آنها در تشخیص بروز حریق کمک می کند. همچنین می تواند در هنگام از کار افتادن آژیرها اعلام حریق را مشخص کند.

چراغ ریموت سردرب 

در بعضی از مواقع، در زمان بروز حریق نیاز به تشخیص محل دقیق آتش سوزی وجود دارد. به طور مثال در آپارتمان ها که هر طبقه دارای چندین واحد است یا در هتل ها که اتاق های متعددی در هر طبقه وجود دارد.

در سیستم اعلام حریق برای تشخیص دقیق محل آتش سوزی از چراغ Remote Indicator استفاده می شود. این چراغ های (LED)  بالای درب هر واحد نصب می شود و در صورت فعال شدن دتکتور، این چراغ نیز روشن خواهد شد.

ایزولاتور اعلام حریق

وقوع اتصال کوتاه در مدار لوپ در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر باعث از کار افتادن تمامی تجهیزات (دتکتورها ، شاسی ها ، آژیرها و ..) روی لوپ میشود. برای جلوگیری از بروز چنین مشکلی میتوان از ایزولاتورهای اتصال کوتاه استفاده کرد. مطابق استاندارد NFPA72  در صورت بروز اتصال کوتاه، در لوپ نباید بیشتر از یک زون از مدار خارج شود. بنابراین باید در طراحی به ازای هر زون در هر لوپ آدرس پذبر یک ایزولاتور اتصال کوتاه در نظر بگیریم . 

شکل ظاهری چند نمونه از ایزولاتورهای اعلام حریق

انواع ایزولاتور اعلام حریق

برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه ایزولاتورهای اعلام حریق به مطلب زیر مراجعه فرمایید:

ایزولاتور اعلام حریق آدرس پذیر

برندهای دتکتور اعلام حریق

در این بخش به معرفی انواع برندهای دتکتور اعلام حریق می‌پردازیم:

سیستم اعلام حریق زتا Zeta

سیستم-اعلام-حریق-زتا

اعلام حریق زتا Zeta یکی از محصولات شرکت “GLT Exports” است که  سال ۱۹۸۵ با نام تجاری “Zeta” در کشور انگلستان تأسیس گردید. این شرکت غیر از تولید سیستم های اعلام حریق در زمینه تولید سیستم های کاشف گاز و سیستم های امرجنسی و صوتی فعالیت داشته و با توجه به کیفیت تولید و کسب استانداردها و گواهینامه های بین المللی مفتخر به صادرات به بیش از ۵۰ کشور در UK ، اروپا، آفریقا، آسیای میانه، آسیای جنوبی و آمریکای جنوبی گردیده است.

برای اطلاعات بیشتر در مورد سیستم اعلام حریق زتا به مقاله زیر مراجعه فرمایید:

معرفی کامل سیستم اعلام حریق زتا Zeta

سیستم اعلام حریق زیتکس

سیستم اعلام حریق زیتکی

اعلام حریق زیتکس Zitex   فعالیت خود را از سال ۱۳۸۶در شهر تبریز قطب اعلام حریق ایران آغاز نموده است .و از آنجا که همواره کیفیت را سرلوحه کار خود قرار داده  اقدام به اخذ گواهی نامه ها و استانداردهای متعددی همچون  CE ، ISO9001  و همچنین اولین بــرند ملی تائید صلاحیت شده توسط سازمان آتش نشانی و خدمـات ایمنـی شهـرداری تهران گردیده است.
در سال ۱۳۸۶ پخش R&D و در سال ۱۳۸۷ واحد گارانتی و خدمات پس از فروش را برای ارتقاء کیفیت و آسودگی خیال مصرف کنندگان فعال نمود.

برای اطلاعات بیشتر در مورد سیستم اعلام حریق زیتکس Zitex به مقاله زیر مراجعه فرمایید:
معرفی کامل سیستم اعلام حریق زیتکس Zitex

سیستم اعلام حریق آریاک

سیستم اعلام حریق آریاک

اعلام حریق آریاک که توسط شرکت آریاک الکتریک تولید میگردد از حدود سال ۱۳۶۷ فعالیت خود را  در زمینه تولید اعلام حریق آغاز نموده  و اکنون با بیش از ۲۶ سال  تجربه ، در زمینه طراحی و تولید  سیستم اعلام حریق فعالیت دارد  و ضمن دارا بودن گواهی تولید از وزارت صنایع در خدمت مشتریان عزیز می باشد .آریاک از معدود شرکت های فعال در زمینه اعلام حریق در ایران است که رنج کاملی از سیستم اعلام حریق را طراحی و تولید می کند. 

دارای استاندارد محصول از مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران و  تاِییدیه سازمان آتش نشانی تهران و جبران خسارات احتمالي مصرف كنندگان توسط شركت بيمه البرز ، نشانه اهميت دادن اين شركت به كيفيت محصولات توليدي است و ارزش بالاي مصرف كنندگان را مي رساند،همچنین دریافت گواهينامه ISO 9001 : 2008 تاييدي بر اين مدعاست.

در آزمايشگاه كنترل كيفيت پیشرفته آریاک طبق استانداردهاي روز دنيا عمليات تست و كنترل محصولات از مواد اوليه تا محصول نهايي با دقت و حساسيت فراوان انجام مي پذيرد.

برای اطلاعات بیشتر در مورد سیستم اعلام حریق آریاک به مقاله زیر مراجعه فرمایید:

معرفی کامل سیستم اعلام حریق آریاک 

سیستم اعلام حریق پرلا Prella

اعلام حریق پرلا

اعلام حریق پرلا (Prella) یکی از شرکت های تولیدکننده و صادرکننده در زمینه  ایمنی ، حفاظتی ، انواع دتکتور اعلام حریق و دتکتورهای نشت گاز بر اساس استانداردها و دستور العمل های بین المللی در کشور چین میباشد. محصولات آن بدلیل طراحی زیبا، مشخصات فنی خوب و قیمت مناسب ، چند سالیست که در بازار ایران مورد استقبال خریداران قرار گرفته است.

کمپانی پرلا گواهینامه استاندارد  LPCB را در سال ۲۰۱۵ دریافت نموده است . همانطور که میدانیم این گواهی نامه از معتبرترین گواهی نامه ها در سطح جهان و مورد تـأیید سازمان آتش نشانی ایران نیز میباشد .

برای اطلاعات بیشتر در مورد سیستم اعلام حریق پرلا Prella به مقاله زیر مراجعه فرمایید:

معرفی کامل سیستم اعلام حریق پرلا Prella

سیستم اعلام حریق سنس Sens

اعلام حریق سنس

سیستم اعلام حریق سنس در سال ۱۳۸۷ و در شهر تبریز با هدف تولید و توزیع سیستم های اعلام حریق فعالیت خود را آغاز نمود.

این شرکت در ابتدا به طراحی و تولید اعلام حریق متعارف و پس از آن به طراحی و تولید اعلام حریق آدرس پذیر روی آورد.

از آنجائی که برند اعلام حریق سنس اولین دارنده آزمایشگاه اعلام حریق و همچنین دارنده گواهینامه ISO می باشد، موفق گردیده علاوه بر توزیع محصولات خود به ۳۱ استان ایران، اعلام حریق سنس را به کشور ترکیه نیز صادر نماید.

طراحی زیبا، کیفیت خوب و مطمئن تجهیزات، داشتن تائیدیه سازمان آتش نشانی، حمایت از تولیدات ایرانی، داشتن گارانتی و خدمات پس از فروش و قیمت ارزان، این ها فاکتورهایی هستند که باعث گردیده تا شرکت پنتا محصولات اعلام حریق سنس را به کاربران عزیز ارائه نماید.

برای اطلاعات بیشتر در مورد سیستم اعلام حریق سنس Sens به مقاله زیر مراجعه فرمایید:

معرفی کامل سیستم اعلام حریق سنس Sens

استانداردهای اعلام حریق

استاندارد اعلام حریق NFPA-72 

ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻠﻬﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي اﯾﻤﻨﯽ و آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﯽ اﯾﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه اﻣﺮﯾﮑﺎ .

دستورالعمل طراحی و اجرائی سیستم اعلام حریق بر مبنای استاندارد NFPA-72

  • مساحت هر زون حداکثر  ۲۰۰۰m2می باشد.
  • حداکثر طول زون ۳۰۰۰mمی باشد.
  • حداکثر تعداد المان های هر زون (شامل شستی و دتکتور ..) ۲۴ المان است و بهتر است حد اکثر ۲۰ عدد منظور گردد.
  • هر طبقه مسکونی می تواند بر یک زون قرار گیرد.
  • پیشنهاد میشود شستی اعلام حریق راهرو طبقات بر یک زون مجزا باشد.
  • در جاهائی که دارای ولتاژ القایی است (اتاق ترانس،سوئیچ و..) میبایست از سیم روکش دار استفاده نمود.
  • سیم باید یک تیکه و در لوله مستقل و مجزا باشد.
  • سقف و کف کاذب که دارای ارتفاع بیش از  ۸۰ cmباشند،نیاز به دتکتور دارند.
  • اگر فاصله پارتیشن نصب شده تا سقف کمتر از  ۳۰ cmباشد ،باید برای آن دتکتور مجزا لحاظ نمود.
  • اگر ارتفاع گچبری سقف بیش از  ۵۰ cmباشد لازم است دتکتور مجزا برای هر فضا در نظر گرفت.

استاندارد اعلام حریق BS-EN54

 ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻠﻬﺎ و اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي اﯾﻤﻨﯽ و آﺗﺶ ﻧﺸﺎﻧﯽ اﺗﺤﺎدﯾﻪ اروﭘﺎ .

دستورالعمل طراحی نقشه های اعلام حريق بر اساس استاندارد BS5839

  • براساس استاندارد BS 5839 (قسمت اول) حداكثر سطح تحت كنترل در شرايط نرمال براي هر دتكتور حرارتي مربعي باسطح مفيد بيش از ۵۰M2 (شعاع ۵٫۳m) و براي دتكتور دودي  مربعي باسطح مفيد بيش از ۱۰۰M2 (شعاع ۷٫۵m) باشد كه بايد رعايت گردد.
  •  از نظر مداري محل شستي اعلام حريق( MCP )در ابتداي هر زون و قبل از دتكتورهاست.
  • در انتهاي هر زون يك المان با مقاومت ته خط (E.L.R) مطابق با مشخصات تابلو كنترل مركزي نصب گردد.
  • در پاركينگ از دتكتور با نرخ افزايش حرارت HR (A1R&A2R) استفاده شود.
  • دتكتورهاي انباري و پاركينگ در صورتيکه در يک قسمت باشند،روي يك زون قرار مي‌گيرند و  از طريق LED تفكيك مي‌شوند.
  • جهت هرانباري يك دتكتور دود داخل انباري قرارگيرد و هر دتکتور به يک LED که در بيرون درب انباري است متصل ميگردد.
  • اگر جلو انباريها راهرو وجود داشته باشد بايستي  دتكتور دود  درآن راهرو پيش بيني گردد.
  • موتورخانه هم به دتكتور دود و هم به دتكتور حرارت نياز دارد مي‌توان به جاي آنها از دتكتور تركيبي استفاده كرد.
  • براي موتورخانه‌هاي بزرگ زون مستقل لازم است.
  • در كنار راههاي خروج از پاركينگ ولابي از جمله در كنار رمپ پاركينگ نصب شستي اعلام حريق ( MCP ) ضروري است.
  • هر طبقه از ساختمان روي يك زون مستقل قرار مي‌گيرد مگر اينكه مساحت طبقه بيش از ۲۰۰۰ مترمربع يا تعداد دتكتور‌ها بيشتر از ۲۰ عدد (در نوع متعارف) باشد.
  • در پاگرد طبقات (فضاي مشترك در ورودي آپارتمانها) در هر طبقه نياز به دتكتور دودي مي‌باشد (تعداد دتكتور بسته به ابعاد فضاي مشترک مي باشد) اين دتكتورها معمولا روي زون طبقه قرار مي‌گيرند.
  • در پاگرد طبقات و لابي نصب شستي اعلام حريق ( MCP ) نيز ضروري است . شستي و دتكتورهاي راه پله معمولا روي زون راه پله قرار مي‌گيرد.درصورتيکه درب دودبند بين راه پله و فضاي مشاعات (روبروي آساسنسور) باشد ۲ عدد دتکتور و در غير اين صورت يک دتکتور دود کفايت ميکند.دتکتور فضاي مشاعات در صورت وجود درب دود بند روي زون طبقه قرار ميگيرد .
  • در هر طبقه يك شستي اعلام حريق ( MCP ) مجاور راه پله نصب گردد .بهتر است اين شستي در کنار فضاي اسانسور ، نزديک تجهيزات اطفاي دستي باشد.
  • براي راه‌پله‌ها، از طبقه همكف تا بالاترين طبقه يك زون در نظر گرفته شود ولي شستي و دتکتور زيرزمين ها برروي زون زير زمين مربوطه رسم شود.
  • در صورتي كه هر طبقه فقط داراي يك واحد آپارتمان باشد نصب  LED اجباري نيست، ولي اگر بيش از يك آپارتمان در هر طبقه باشد نصب يك عدد LED جلوي درب ورودي هر آپارتمان به منظور تفكيك درزون ضروري است.
  • در آشپزخانه از دتكتورحرارتي دماي ثابت (HF A1S &A2S) استفاده شود.
  • آشپزخانه دوم نياز به دتكتور جداگانه از نوع (HF A1S &A2S) دارد .
  • در موتورخانه از دتكتورحرارتي دماي ثابت ( HF A1S &A2S) استفاده شود.همچنين   درصورتيکه تجهيزات دودزا (مانند بويلر مازوت يا گازوييل سوز) نداشته باشد بهتر است از دتکتوري دود نيز بعنوان پشتيبان استفاده شود (نصب در نزديک تابلوي کنترل و تجهيزات برق).
  • در هال (سالن) هر آپارتمان نصب دتكتور دود ضروري است.
  • فضاي نشيمن جدا نياز به دتكتور جداگانه از نوع دودي دارد .
  • داخل هر اتاق خواب نصب يك دتكتور دود الزامي است .
  • در سقف دستگاه پله (سقف خرپشته) نصب يك عدد دتكتور دود ضروري است اين دتكتورمعمولا  روي زون آسانسور قرار مي‌گيرد(در سیستم آژیر عمومی میتوان این دتکتور را بر روی زونراه پله قرار داد).
  • در موتورخانه آسانسور نصب دتكتور دودي و حرارت يا دتکتور ترکيبي ضروري است.
  • دتكتورهاي سقف خرپشته (ترجیحا) و موتورخانه آسانسورو سقف شفت آسانسورمعمولا برروي زون مستقل مي‌باشند.
  • تابلو اعلام حريق  F.A.C.P بهتر است داخل اتاق نگهباني قرار گيرد ولي بايد در معرض ديد و قابل دسترس باشد.
  • در نزديكي تابلو F.A.C.P نصب آژير الزامي است.
  • نصب يك آژير اضافه داخل اتاق هاي خوابهاي داراي حمام اختصاصي، الزامي مي‌باشد.
  • جلو درب ورودي ساختمان در فضاي مشرف به كوچه اصلي يا خيابان يك آژير Out door و يك چراغ  چشمك‌زن (Strobe light) نصب و به خط آژير جنرال روي F.A.C.P متصل شود.
  • در تمامي ساختمانهاي مسکوني با يک واحد در هرطبقه ،آژيرواحدها از خط آژير عمومي (GENERAL ALARM) تغذيه شود .
  • در نقشه تك خطي اعلام حريق، تغذيه دوبل (۲۴VDC و ۲۲۰VAC) و تلفن‌كننده خودكار نشان داده شود.
  • در تمامي ساختمانهاي با سيستم متعارف (کانونشنال) آژيرهاي طبقه همکف ، زير زمينها و فضاهاي مشاعات بايستي بصورت خط آژير عمومي (GENERAL ALARM) رسم شوند ،حتي اگر سيستم بصورت آژير مستقل رسم شده باشد.
  • جهت مشخص شدن تعداد آژيرها در پارکينگ و زير زمينها ار محاسبه افت شدت صوت استفاده گردد.محل آژير بنحوي جانمايي گردد تا داخل تمامي انباريها ( با فرض بسته بودن درب) شدت صداي استاندارد آژير را داشته باشند.

سوالات متداول

اعلام حریق به مجموعه ای از قطعات الکترونیکی گفته می شود که وظیفه آن آشکار سازی حریق و اعلام آن از طریق آژیرها و سایر وسایل هشدار دهنده می باشد.

سیستم اعلام حریق در یک ساختمان طراحی می شود تا قبل از گسترش حریق و غیر قابل کنترل شدن آن هشدارهای لازم فراهم شود و سیستم های بعدی نظیر سیستم اطفا حریق فعال شوند و در مرحله اول جان افراد و سپس محافظ اموال گردد.

  • ۱-ساختمان های مسکونی
  • ۲- ساختمان های آموزشی و تربیتی
  • ۳- ساختمان های درمانی و مراقبتی
  • ۴- ساختمان های تجمعی
  • ۵- ساختمان های اداری و حرفه ای
  • ۶- ساختمان های کسبی و تجاری
  • ۷- ساختمان های صنعتی
  • ۸- انبارها
  • ۹- مکان های مخاطره آمیز.

 به طور خلاصه در سیستم اعلام حریق متعارف، اجزای مختلف شامل شاسی‌ها و دتکتورها همگی به طور موازی با یک جفت سیم متصل می‌شوند و در حالت عادی همه اجزا در وضعیت نرمال قرار دارند. در صورتی که وضعیت یکی از اجزا به حالت آلارم تغییر کند جریان در سیستم افزایش پیدا کرده و سیستم مرکزی با توجه به این افزایش جریان تشخیص می‌دهد که به حالت آلارم تغییر وضعیت دهد. در صورت بروز حریق نیز، علاوه بر روشن شدن لامپ‌های منطقه آتش سوزی، آژیرهای کنترل پنل مرکزی نیز به صدا درمی‌آیند

در سیستم اعلام حریق آدرس پذیر همان‌طور که از نامش پیداست، به هر یک از آشکارسازها یا دتکتورها و شاسی‌ها آدرس مشخص و منحصر به فردی اختصاص پیدا می‌کند. به همین دلیل هنگامی که حریق اتفاق می‌افتد پنل مرکزی به طور دقیق می‌تواند تشخیص دهد که حریق در کدام نقطه اتفاق افتاده است. همین شناسایی و تعیین دقیق محل وقوع حریق نقش تعیین ‌کننده‌ای در سرعت رسیدگی و کنترل آن دارد.

در سیستم اعلام حریق هوشمند هر یک از دتکتورها، ریزپردازنده دارند و این ریزپردازنده‌ها از طریق کنترل پنل تنظیم می‌شوند تا به طور پیوسته شرایط محیطی را از نظر دود و گرما  بسنجند و اطلاعات آن را به تابلوی کنترل مرکزی ارسال کنند. درواقع در یک سیستم اعلام حریق هوشمند دتکتورها،  به‌خودی‌خود تشخیصی از وضعیت ندارند بلکه اطلاعات را به تابلو مرکزی منتقل کرده و پس از پردازش این اطلاعات و مقایسه آن‌ها با داده‌های قبلی تشخیص می‌دهد که وضعیت ، عادی یا غیرعادی است

اجزای سیستم اعلام حریق دسته‌بندی‌های مختلفی دارند که به شرح زیر است:

  • مرکز کنترل اعلام حریق
  • دتکتورهای اعلام حریق یا تجهیزات تشخیص حریق
  • شاسی
  • آژیر یا تجهیزات تشخیص حریق (چراغ های چشمک زن)
  • باطری
  • ایزولاتور اعلام حریق
  •  سیستم اعلام حریق زتا Zeta
  • سیستم اعلام حریق زیتکس
  • سیستم اعلام حریق آریاک
  • سیستم اعلام حریق پرلا Prella
  • سیستم اعلام حریق سنس Sens
  • استاندارد اعلام حریق NFPA-72 
  • استاندارد اعلام حریق BS-EN54
لطفا برای امتیاز دادن به این مطلب کلیک نمایید
[Total: 157 Average: 4.5]

5 دیدگاه برای “اعلام حریق

  1. سعید ساکی گفته:

    با سلام و خسته نباشید ممنون میشم اگر اطلاعات تخصصی بیشتری راجب به فایر الارم در اختیار اینجانب بدهید بسیار سپاسگذارم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *